حضرت ابوالحسن امام رضا علیه السلام
نام: علی علیه السلام
مقام: امام هشتم
لقب: رضا علیه السلام
کنیه: ابوالحسن علیه السلام
نام پدر:موسی کاظم علیه السلام
نام مادر: نجمه علیها السلام
تاریخ ولادت: روز ۱۱ ذی قعده سال ۱۴۸ هجری در مدینه.
مدت عمر: ۵۵ سال.
مدت امامت: ۲۰ سال.
نام همسر:
فرزندان: ۱ پسر ؛ ۱ دختر
تاریخ شهادت: در آخر صفر سال ۲۰۳ هجری در سناباد نوقان(در حال حاضر یکی از محل های شهر مشهد است).
قاتل: مامون.
علت قتل: مامون (ششمین خلیفه ی عباسی) توسط آب انار یا انگور زهرآلود آن حضرت را مسموم کرده و به شهادت رساند.
محل دفن: طوس (مشهد مقدس)
———————————————————————————————————————
احادیثی از امام کاظم علیه السلام
۱.صغیره راه ارتکاب کبیره است
اَلصَّغائِرُ مِنَ الذُّنـُوبِ طُـرُقٌ اِلَى الْکَبائِرِ ومَنْ لَمْ یَخَفِ اللّهَ فِى الْقَلیلِ، لَمْ یَخَفْهُ فِى الْکَثیرِ./ مسند الامام الرضا علیه السلام ، ج ۱، ص ۲۹۰
گناهان کوچک، راهى به سوى گناهان کبیره است. هر کس کـه در گنـاهان کوچـک از خــدا نترسـد، در مورد گناهان بزرگ و بسیار هم از او نمى ترسد.
—————————————
۲. سودمندترین پرهیزگاری
اِعْلَمْ اَنَّهُ لا وَرَعَ اَنْفَعُ مِنْ تَجَنُّبِ مَحارِمِ اللّهِ وَالْکَـفِّ عَنْ اَذَى الْمُـؤمِنِ./ فقه الرضا علیه السلام ، ص ۳۵۶
بدان که هیچ ورع و پرهیزگارى، سودمندتر از پرهیز از حرامهاى خدا و اجتناب از اذیّت مؤمن نیست.
—————————————
۳. به بهانه محبت اهل بیت، عبادت را رها نکنید
لاتَدَعُوا الْعَمَلَ الصّالِحَ وَ الإجْتِهادَ فى الْعِبادَهِ، اتِّکالاً عَلى حُبِّ آلِ محمّدٍ علیهم السلام./ فقه الرضا علیه السلام ، ص ۳۳۹
کار شایسته و کوشش در پرستش و عبادت را، تنها به اعتماد و پشت گرمىِ محبّت آل محمّد صلی الله علیه و آلهرها نکنید.
—————————————
۴. عرضه اعمال به محضر رسول خدا
تُعْرَضُ عَلى رَسُولِ اللّهِ عَلَیْهِ وَآلِهِ السَّلامُ اَعْمالُ اُمَّتِهِ کُلَّ صَباحٍ اَبْرارِها وَ فُجّارِها، فَاحْـذَرُوا./ مسندالامام الرضا علیه السلام ، ج ۱، ص ۳۳۹
کارهاى امّت پیامبر صلی الله علیه و آله، چه نیکان و چه بدکاران، هر بامداد به محضر رسول خدا صلی الله علیه و آلهگزارش و عرضه مى شود ، پس حذر کنید!
—————————————
۵. حقیقت ایمان
اَلاْیمـانُ هـُوَ مَعْرِفـَهٌ بِالْقـَلْبِ وَ اِقْرارٌ بِالّلِسانِ وَ عَمَلٌ بِالْأرْکانِ./ تحف العقول، ص ۴۲۲
ایمان عبارت است از: شناخت قلبى، اعتراف زبانى، عمل با اعضاء وجوارح.
—————————————
۶. صفح و گذشت حقیقی
فى قَوْلِهِ تَعالى: (فَاصْفَحِ الصَّفْحَ الْجَمیلَ) ـ: عَفْوٌ مِنْ غَیْرِ عُقوبَهٍ وَ لا تَعْنیفٍ وَ لا عَتْبٍ./ أعلام الدین، ص ۳۰۷
درباره آیه «پس گذشت کن، گذشتى زیبا…» فرمودند: مقصود، گذشت بدون مجازات و تندى و سرزنش است.
—————————————
۷. به بزرگترها احترام بگذارید …
وَقِّرُوا کِبارَکُمْ وَ ارْحَمُوا صِغارَکُمْ وَ صِـلُـوا اَرْحـامَـکُمْ./ عیون اخبار الرضا علیه السلام ، ج ۲، ص ۲۶۵
به بزرگترهایتان احترام بگذارید و با کوچکترها مهربان باشید و صله رحم نمایید.
—————————————
۸. عبادت تفکر در امر الهی است
لَیسَتِ العِبادَهُ کَثرَهَ الصِّیامِ وَالصَّلاهِ، وَإنَّما العِبادَهُ کَثرَهُ التَّفَکُّرِ فی أمرِ اللّهِ./ تحف العقول : ۴۴۲
عبادت به فراوانى روزه و نماز نیست بلکه عبادت به بسیار اندیشیدن در امور مربوط به خداست.
—————————————
۹. دوست واقعی
صَدیقُ کُلِّ امرِئٍ عَقلُهُ وعَدُوُّهُ جَهلُهُ./ الکافی : ج۱، ص۱۱
دوست هر آدمى ، خرد اوست و دشمن او بى خردى اش.
—————————————
۱۰. مسخره کنندهی خدا
المُستَغفِرُ مِن ذَنبٍ و یَفعَلُهُ کَالمُستَهزئَ بربِّهِ./ الکافی : ج ۲، ص ۵۰۴
کسى که از گناهى استغفار مى کندو باز آن را انجام مى دهد، مانند کسى است که پروردگارش را ریشخند کند.
—————————————
۱۱. تعریف تواضع
ـ لَمّا سُئلَ عَن حَدِّ التَّواضُعِ ـ: أن تُعطِیَ النّاسَ مِن نَفسِکَ ما تُحِبُّ أن یُعطوکَ مِثلَهُ./ عیون أخبار الرِّضا علیه السلام، ج۲ ، ص۵۰
ـ در پاسخ به این سؤال که تعریف فروتنى چیست؟ ـ : با مردم آن گونه رفتار کنى که دوست دارى مانند آن با تو رفتار کنند.
—————————————
۱۲. حسرت از دست دادن دنیا را نخورید….
قالَ عیسَى بنُ مَریَمَ ـ صَلَواتُ اللّهِ عَلَیهِ ـ لِلحَوارِیّین: یا بَنی إسرائیل، لا تَأسَوا عَلى ما فاتَکُم مِنَ الدُّنیا کَما لا یَأسى أهلُ الدُّنیا عَلى ما فاتَهُم مِن دینِهِم إذا أصابوا دُنیاهُم./ الکافی: ج۲ ص۱۳۷
عیسى بن مریم ـ که درودهاى خداوند بر او باد به حواریان گفت: «اى بنى اسرائیل! براى از دست دادن چیزى از دنیا افسوس مخورید، چنان که دنیاپرستان هر گاه به دنیایشان مى رسند ، براى از دست دادن چیزى از دینشان افسوس نمى خورند».
—————————————
۱۳. چرایی لزوم وجود پیامبری معصوم
لِاَنَّهُ لَمّا لم یَکُنْ فی خَلَقِهِم وَ قواهُم ما تُکْمِلُوا لِمَصالِحِهِم …/ بحار الانوار، ج۱۱،ص ۴۰
چون مردم از توانایی لازم، جهت درک کامل مصالح شان برخوردار نیستند.
—————————————
۱۴. برتری ایمان بر اسلام و تقوی بر ایمان
إِنَّ الاِیمانَ أَفْضَلُ مِنَ الاٌسْلامِ بِدَرَجَه، وَ التَّقْوى أَفْضَلُ مِنَ الاِیمانِ بِدَرَجَه وَ لَمْ یُعطَ بَنُو آدَمَ أَفْضَلَ مِنَ الْیَقینِ./ تحف العقول ، ص ۴۶۹
ایمان یک درجه بالاتر از اسلام است، و تقوا یک درجه بالاتر از ایمان است و به فرزند آدم چیزى بالاتر از یقین داده نشده است.
—————————————
۱۵. عیش دنیا
سُئِلَ الْاِمامُ الرِّضا(علیه السلام): عَنْ عَیْشِ الدُّنْیا؟ فَقالَ: سِعَهُ الْمَنْزِلِ وَ کَثْرَهُ الُمحِبّینَ./ بحار الانوار، ج ۷۶ ، ص ۱۵۲
از حضرت امام رضا(علیه السلام) درباره خوشى دنیا سؤال شد. فرمود: وسعت منزل و زیادى دوستان.
—————————————
۱۶. نماز جواز عبور به سایر اعمال
أوَّلُ ما یُحاسَبُ الْعَبْدُ عَلَیْهِ، الصَّلاهُ فَإنْ صَحَّتْ لَهُ الصَّلاهُ صَحَّ ماسِواها، وَ إنْ رُدَّتْ رُدَّ ماسِواها./ مستدرک الوسائل: ج ۳، ص ۲۵
اوّلین عملى که از انسان مورد محاسبه و بررسى قرار مى گیرد نماز است، چنانچه صحیح و مقبول واقع شود، بقیه اعمال و عبادات نیز قبول مى گردد وگرنه مردود خواهد شد.
—————————————
۱۷. اخفای حسنات و افشای سیئات
الْمُسْتَتِرُ بِالْحَسَنَهِ یَعْدِلُ سَبْعینَ حَسَنَه، وَ الْمُذیعُ بِالسَّیِّئَهِ مَخْذُولٌ، وَ الْمُسْتَتِرُ بِالسَّیِّئَهِ مَغْفُورٌ لَهُ./ اصول کافى، ج ۴، ص ۱۶۰
انجام دادن حسنه و کار نیک به صورت مخفى، معادل هفتاد حسنه است؛ و آشکار ساختن گناه و خطا موجب خوارى و پستى مى گردد و پوشاندن و آشکار نکردن خطا و گناه موجب آمرزش آن خواهد بود.
—————————————
۱۸. شیعه راشتین
شیعَتُنا المُسَّلِمُونَ لاِمْرِنا، الْآخِذُونَ بِقَوْلِنا، الْمُخالِفُونَ لاِعْدائِنا، فَمَنْ لَمْ یَکُنْ کَذلِکَ فَلَیْسَ مِنّا./ بحار الانوار: ج ۶۵، ص ۱۶۷
شیعیان ما کسانى هستند که تسلیم امر و نهى ما باشند، گفتار ما را سرلوحه زندگى ـ در عمل و گفتار ـ خود قرار دهند، مخالف دشمنان ما باشند و هر که چنین نباشد از ما نیست.
—————————————
۱۹. رضایت به رزق اندک موجب پذیرش عمل کم
مَنْ رَضِىَ عَنِ اللّهِ تَعالى بِالْقَلیلِ مِنَ الرِّزْقِ رَضِىَ اللّهُ مِنْهُ بِالْقَلیلِ مِنَ الْعَمَلِ./ بحار الانوار، ج ۷۸، ص ۳۵۶
هر کس به رزق و روزى کم از خدا راضى باشد، خداوند از عمل کم او راضى باشد.
—————————————
۲۰. عقل با زور به دست نمی آید
أَلْعَقْلُ حِباءٌ مِنَ اللّهِ، وَ اَلاْدَبُ کُلْفَهٌ فَمَنْ تَکَلَّفَ الأَدَبَ قَدَرَ عَلَیْهِ، وَ مَنْ تَکَلَّفَ الْعَقْلَ لَمْ یَزْدِدْ بِذلِکَ إِلاّ جَهْل./ بحار الانوار ، ج ۷۸ ، ص ۳۴۲
عقل، عطیّه و بخششى است از جانب خدا، و ادب داشتن، تحمّل یک مشقّت است، و هر کس با زحمت ادب را نگهدارد، قادر بر آن مىشود، امّا هر که به زحمت بخواهد عقل را به دست آورد جز بر جهل او افزوده نمی شود.
—————————————
